Bugun...


Prof. DR. Kadri Yıldırım

facebook-paylas
İSLAM’IN BİR BARIŞ PROJESİ OLARAK “MEDİNE SÖZLEŞMESİ” -6
Tarih: 11-10-2020 19:16:00 Güncelleme: 11-10-2020 19:16:00


Tartışmalar devam ederken ikindi ibadeti zamanı geldiğinde Hıristiyanlar dışarı çıkmak istedilerse de Hz. Peygamber onlara mescitte ibadetlerini yapmalarını önerdi ve onlar da Hz. Peygamber’in Mescidi içerisinde Doğu’ya yönelerek ibadetlerini yaptılar.

Tartışmalardan sonra İslam’ı kabul etmeyen Hıristiyanlar ile Müslümanlar arasında bir antlaşma imzalandı. Ebû Süfyan ve Ğaylan b. Amr’ın şahitlik; Abdullah b. Ebubekir’in de kâtiplik yaptığı bu antlaşmanın dikkat çeken bazı maddeleri şunlardır:

1) Hıristiyanların mallarına, canlarına, ırz ve namuslarına, ibadetlerine, ayinlerine ve mabetlerine hiçbir şekilde dokunulmayacak. 2) Hiçbir rahip, papaz ve piskopos görevinden alınmayacak; görev yerleri değiştirilmeyecek ve sürgün edilmeyecek. 3) Topraklarına askeri birlik gönderilmeyecek. 4) Onlara zulmedilmeyecek, kendileri de Müslümanlara zulmetmeyecekler. 5) Vergilerini vererek meşru yönetimi tanıyacaklar; bunun karşılığında hakları konusunda hesap sorup hizmet isteyecekler.

Antlaşmanın yukarıdaki maddeleri de içeren kısmını aşağıda veriyoruz:

“Onların mallarına, canlarına, dinî hayat ve tatbikatlarına, hazır bulunan ve bulunmayanlarına, ailelerine, mabetlerine, az veya çok olsun mülkiyetlerinde bulunan hiçbir şeye dokunulmayacaktır. Bunlar Allah’ın koruması ve Resulüllah’ın zimmet güvencesi altında olacaktır. Hiçbir piskopos kendi dinî görevinin bulunduğu yerin dışına, hiçbir papaz papazlık yaptığı kilisenin dışına, hiçbir rahip rahiplik yaptığı manastırın dışına gönderilmeyecektir. Almış oldukları borçlara faiz uygulanmayacaktır. Bu antlaşmadan önce Cahiliye Döneminde aralarında meydana gelen kan davaları kaldırılmıştır. Onların topraklarına hiçbir askeri birlik ayak basmayacaktır. Onlardan herhangi birisi alacağını talep ettiğinde eşitlik uygulanacaktır. Ne onlar zulmedecek, ne de kendilerine zulmedilecektir. Şayet onlardan biri daha sonra faizli bir muameleye girecek olursa himaye dışı kalacaktır. Onlardan hiçbirisi bir başkasının işlediği suçtan ve yaptığı haksızlıktan dolayı sorumlu tutulmayacaktır. Şahitler:

-Ebû Süfyan b. Harb -Gaylan b. Amr -Malik b. Avf en-Nasrî -Akra b. Habis el-Hanzelî -Muğire b. Şu’be

Bu antlaşma metnini yazan kâtip: Abdullah b. Ebûbekir”.

SONUÇ

Ahmet Arslan’ın da ifade ettiği gibi akla şöyle bir soru gelebilir: İslam’ın temelde insana insan olduğu için değer veren eşitlikçi bir din olduğu ortadayken ve bunu ispat eden söz ve eylemler Hz. Peygamber ve ilk dört halife zamanlarında uygulanmışken, bu eşitliğe sonraki dönemlerde neden riayet edilmemiştir? Örneğin erkeklerle kadınlar, hürlerle köleler ve Müslümanlarla Müslüman olmayanlar arasında ayrıma gidilmiş bu ayrıma bizzat Kur’an ve Sünnetin bazı verileri dayanak gösterilmiştir! Bu soru gibi onun özlü cevabını da Sayın Arslan veriyor ve biz de katılıyoruz: “Tabi ki bu durum İslam’ın kendi ilkelerinden çok onun içinde bulunduğu sosyal, siyasal ve kültürel şartlardan kaynaklanmaktadır”.

Aslında İslam’ın özellikle Emevilerden başlayarak devam eden süreçlerinde eşitlik noktasında teori ile pratik arasında görülen anti eşitlikçi bazı tutum ve davranışların benzerlerine Batı Demokrasisinin tarihinde de rastlanmaktadır. Yani eşitliği ilke edinmiş Batı Demokrasisinde de teori ile pratik arasında bazı çelişkiler yaşanmış ve yaşanmaktadır. Örneğin Amerikan Bağımsızlık Bildirisi ve Anayasası eşitlik ilkesini savunmasına rağmen G. Washington kendi çiftliğinde siyah köleleri bulundurmakta sakınca görmemiştir. Amerikan Kurucu Babaları Döneminde hiçbir beyaz erkek eşitlik ilkesinin kadınları ve siyah köleleri de içerdiğini düşünmemiştir. Amerika Birleşik Devletleri gibi bir ülkede bu tuhaf durum ve çelişki ancak 1960’lı yıllarda Medeni Haklar Yasası’nın yürürlüğe girmesiyle ortadan kaldırılmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda köleliğin kaldırılması ancak XIX. yüzyılın ikinci yarısında, kadınlara oy hakkı verilmesi ise ancak XX. yüzyılın birinci yarısında gerçekleşmiştir.

Bu tespitlerden de anlaşıldığı gibi anti eşitlikçi uygulamalarda suç İslam’ın veya Demokrasi’nin değil; İslam ve Demokrasi adına İslam ve Demokrasiye rağmen halkları anti eşitlikçi ve diktatörce yöneten iktidar mekanizmalarınındır. Dolayısıyla asıl mücadeleyi İslam’ı da Demokrasiyi de bu iktidarlardan kurtarmak için vermek gerekir. Makalemizi Ali Bulaç’ın Medine Sözleşmesi’yle ilgili şu sözleriyle bitiriyoruz: “Kur’an, Hadis kaynakları ve İslam Hukuku bu projeyi teyid eden ve geliştiren zengin hükümler taşımaktadır. Yıllardır süren Arap-İsrail savaşları, Azeri-Ermeni çatışmaları, Lübnanın dini bölünmüş yapısı, Kürt sorunu vb. sayısız çatışma ve savaş sebebinin var olduğu bölgemizde bütün dini, etnik ve siyasi grupları sözleşme temelinde bir arada yaşatacak ortak, gönüllü ve katılıma dayalı çoğulcu projelere ihtiyacımız vardır”.

KAYNAKÇA Attar, Fahrettin, “Asr-ı Saadet’te Adliye Teşkilatı”, Bütün Yönleriyle Asr-ı Saadet’te İslam, İstanbul 1995

Bulaç, Ali “Asr-ı Saadet’te Bir Arada Yaşama Projesi: Medine Vesikası”, Bütün Yönleriyle Asr-ı Saadet’te İslam, İstanbul 1995, II, 180-185

Gündüz, Şinasi “Farklı Dinsel ve Düşünsel Geleneklerin Özgünlüğünü Koruması ve Etkileşimi”, İslam Medeniyetinde Bir Arada Yaşama Tecrübesi, Ankara 2009

İbn Hişam, es-Sîretu’n-Nebeviyye, Mısır ts.

İbn Kesîr, el-Bidaye ve’n-Nihaye, Kahire 1351, III, 224; İbn Seyyid en-Nas, Uyûnu’l-Eser, Beyrut ts.

Mayer, Ann Elizabeth, Islam and Human Rights, Traditisyon and Politics, London 1991

Tuğ, Salih İslam Ülkelerinde Anayasa Hareketleri, İstanbul 1969

Yıldız, Hakkı Dursun “Abbasiler”, DİA,



Bu yazı 2339 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
HAVA DURUMU
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Alanyaspor 6 5 0 1 15 2 16 +13
2 Fenerbahçe 5 3 0 2 7 4 11 +3
3 Galatasaray 6 3 2 1 8 5 10 +3
4 Fatih Karagümrük 6 2 2 2 9 7 8 +2
5 Kasımpaşa 6 2 2 2 4 3 8 +1
6 Antalyaspor 6 2 2 2 6 8 8 -2
7 Yeni Malatyaspor 6 2 2 2 6 9 8 -3
8 Göztepe 6 1 1 4 10 7 7 +3
9 BB Erzurumspor 5 2 2 1 7 6 7 +1
10 Sivasspor 4 2 1 1 5 4 7 +1
11 Başakşehir FK 6 2 3 1 7 7 7 0
12 Gaziantep FK 6 1 1 4 8 9 7 -1
13 Hatayspor 4 2 1 1 3 6 7 -3
14 Konyaspor 5 1 1 3 5 3 6 +2
15 Kayserispor 5 2 3 0 4 8 6 -4
16 Çaykur Rizespor 5 1 2 2 7 8 5 -1
17 Trabzonspor 5 1 2 2 5 7 5 -2
18 Denizlispor 5 1 2 2 3 7 5 -4
19 Beşiktaş 4 1 2 1 5 7 4 -2
20 Gençlerbirliği 5 1 3 1 3 6 4 -3
21 MKE Ankaragücü 4 0 3 1 4 8 1 -4
Takım O G M B A Y P AV
1 Tuzlaspor 7 5 0 2 16 7 17 +9
2 İstanbulspor 7 5 1 1 15 6 16 +9
3 Adana Demirspor 7 4 1 2 14 6 14 +8
4 Samsunspor 7 4 1 2 11 7 14 +4
5 Ankara Keçiörengücü 7 4 2 1 8 6 13 +2
6 Altınordu 7 4 2 1 11 10 13 +1
7 Giresunspor 6 3 1 2 11 10 11 +1
8 Altay 6 3 2 1 10 4 10 +6
9 Balıkesirspor 7 3 3 1 8 9 10 -1
10 Adanaspor 7 2 2 3 10 9 9 +1
11 Bursaspor 6 2 3 1 11 11 7 0
12 Akhisarspor 6 1 2 3 4 4 6 0
13 Bandırmaspor 7 1 4 2 6 11 5 -5
14 Menemenspor 6 1 3 2 6 11 5 -5
15 Ümraniyespor 7 1 4 2 8 15 5 -7
16 Ankaraspor 7 1 5 1 4 12 4 -8
17 Eskişehirspor 7 0 4 3 2 13 3 -11
18 Boluspor 6 0 4 2 4 8 2 -4
Takım O G M B A Y P AV
1 Turgutluspor 6 5 1 0 6 3 15 +3
2 Serik Belediyespor 6 4 0 2 11 2 14 +9
3 Eyüpspor 6 4 1 1 12 6 13 +6
4 Van Spor 6 3 1 2 4 3 11 +1
5 Kırklarelispor 6 2 0 4 7 1 10 +6
6 Karacabey Belediyespor 6 3 2 1 7 4 10 +3
7 Elazığspor 6 3 2 1 9 8 10 +1
8 Bayburt Özel İdare Spor 5 3 2 0 6 5 9 +1
9 Sakaryaspor 6 2 1 3 5 4 9 +1
10 Tarsus İdman Yurdu 6 2 1 3 10 10 9 0
11 Etimesgut Belediyespor 6 2 2 2 5 4 8 +1
12 Mamak FK 6 2 2 2 6 6 8 0
13 Kırşehir Belediyespor 6 2 2 2 5 5 8 0
14 Pendikspor 6 2 3 1 10 8 7 +2
15 Pazarspor 6 2 4 0 9 15 6 -6
16 Sivas Belediyespor 5 1 2 2 7 7 5 0
17 Bodrumspor 6 1 4 1 7 9 4 -2
18 1922 Konyaspor 6 1 4 1 3 5 4 -2
19 Kastamonuspor 6 0 4 2 6 14 2 -8
20 Kardemir Karabükspor 6 0 6 0 2 18 0 -16
Takım O G M B A Y P AV
1 1928 Bucaspor 5 4 1 0 12 4 12 +8
2 Diyarbekirspor 5 4 1 0 7 2 12 +5
3 Fatsa Belediyespor 5 4 1 0 7 3 12 +4
4 Çankaya FK 5 4 1 0 8 5 12 +3
5 Arnavutköy Belediye 5 3 0 2 6 3 11 +3
6 Belediye Derincespor 5 2 1 2 7 5 8 +2
7 Ofspor 5 2 1 2 8 7 8 +1
8 Yeşilyurt Belediyespor 5 2 2 1 8 6 7 +2
9 Kızılcabölükspor 5 2 2 1 8 7 7 +1
10 Artvin Hopaspor 5 2 2 1 6 7 7 -1
11 Edirnespor 5 2 3 0 6 8 6 -2
12 Payasspor 5 1 3 1 3 6 4 -3
13 Nevşehir Belediyespor 5 1 4 0 4 8 3 -4
14 1877 Alemdağspor 5 0 3 2 2 8 2 -6
15 Kemerspor 2003 5 0 4 1 5 10 1 -5
16 Manisaspor 5 0 4 1 3 11 1 -8
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 25/10/2020 Fenerbahçe vs Trabzonspor
 26/10/2020 Denizlispor vs Beşiktaş
 26/10/2020 Sivasspor vs Çaykur Rizespor
 30/10/2020 Fatih Karagümrük vs BB Erzurumspor
 30/10/2020 Trabzonspor vs Kasımpaşa
 31/10/2020 Gençlerbirliği vs Gaziantep FK
 31/10/2020 Göztepe vs Alanyaspor
 31/10/2020 Galatasaray vs MKE Ankaragücü
 01/11/2020 Çaykur Rizespor vs Kayserispor
 01/11/2020 Konyaspor vs Başakşehir FK
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 26/10/2020 Akhisarspor vs Bursaspor
 26/10/2020 Boluspor vs Menemenspor
 30/10/2020 Balıkesirspor vs Adanaspor
 30/10/2020 Tuzlaspor vs Altay
 31/10/2020 Giresunspor vs Ümraniyespor
 31/10/2020 Bursaspor vs Boluspor
 31/10/2020 Menemenspor vs Ankaraspor
 31/10/2020 Altınordu vs Bandırmaspor
 01/11/2020 Ankara Keçiörengücü vs İstanbulspor
 01/11/2020 Eskişehirspor - Akhisarspor Eskişehirspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  Akhisarspor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 28/10/2020 Etimesgut Belediyespor vs Serik Belediyespor
 28/10/2020 Eyüpspor vs Pendikspor
 28/10/2020 Kastamonuspor vs Bayburt Özel İdare Spor
 28/10/2020 Kırklarelispor vs Kırşehir Belediyespor
 28/10/2020 Pazarspor vs Karacabey Belediyespor
 28/10/2020 Sakaryaspor vs Sivas Belediyespor
 28/10/2020 Tarsus İdman Yurdu vs Mamak FK
 28/10/2020 Turgutluspor vs Kardemir Karabükspor
 28/10/2020 Van Spor vs Bodrumspor
 28/10/2020 1922 Konyaspor vs Elazığspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 28/10/2020 Payasspor vs 1928 Bucaspor
 29/10/2020 Arnavutköy Belediye vs Artvin Hopaspor
 29/10/2020 Belediye Derincespor vs Nevşehir Belediyespor
 29/10/2020 Edirnespor vs Fatsa Belediyespor
 29/10/2020 Kemerspor 2003 vs Çankaya FK
 29/10/2020 Manisaspor vs 1877 Alemdağspor
 29/10/2020 Ofspor vs Yeşilyurt Belediyespor
 29/10/2020 Diyarbekirspor vs Kızılcabölükspor
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
resmi ilanlar
NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
HABER ARA
YUKARI