İki gün süren çalıştayda çocuk hakları alanında faaliyet yürüten kurumlar, akademisyenler, hukukçular, eğitimciler ve sosyal hizmet uzmanları bir araya geldi.

Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı bünyesindeki Çocuk Şube Müdürlüğü koordinasyonunda gerçekleştirilen çalıştayın ikinci gününde; çocuk hakları, katılımcı kent modeli, kamusal sorumluluk ve çocukların özgürlük alanları başlıklarında atölyeler düzenlendi. Atölyelerde elde edilen değerlendirmeler kapsamlı bir sonuç bildirgesine dönüştürüldü. Bildirgeyi, Önce Çocuklar Derneği Proje Yöneticisi Mazlum Mengüç okudu.

“Çocuklar kentin aktif öznesidir”

Sonuç bildirgesinde çocukların yalnızca korunması gereken bireyler olmadığı vurgulanarak, şu ifadelere yer verildi:

“Çocuklar; kenti yaşayan, deneyimleyen, eleştiren, talep eden ve çözüm öneren öznelerdir.”

Bildirgede çocuklarla çalışmanın yardım odaklı değil, hak temelli bir yaklaşım gerektirdiği belirtilirken; çocuk haklarının kamusal yaşamın temel sorumluluk alanlarından biri olduğu ifade edildi.

Çocuk işçiliği ve eğitimden kopuşa dikkat çekildi

Çalıştayda paylaşılan saha verileri ve uzman değerlendirmelerinde bölgede çocukların karşı karşıya kaldığı sorunların giderek sistematik hale geldiği belirtildi. Ekonomik yoksunluk, eğitim giderleri ve psikososyal destek eksikliğinin çocukların eğitimden uzaklaşmasına neden olduğu ifade edildi.

Bildirgede ayrıca çocuk işçiliği ve çocuk yaşta evliliklerin hâlâ önemli toplumsal sorunlar arasında yer aldığına dikkat çekildi. Bu sorunların bireysel tercihlerden değil; ekonomik eşitsizlikler, toplumsal cinsiyet rolleri ve yetersiz sosyal politikalardan kaynaklandığı vurgulandı.

“Oyun, kültür ve sanat temel haktır”

Çocuk dostu kent anlayışının yalnızca altyapı yatırımlarıyla sınırlı olmadığı belirtilen bildirgede; parklar, kütüphaneler, spor alanları, kültür-sanat merkezleri ve atölyelerin çocuklar açısından temel hak alanları olduğu ifade edildi.

Engelli çocukların kamusal alanlara erişimde yaşadığı sorunlar, kız çocuklarının kamusal alandaki hareket alanlarının daralması ve göç eden ailelerin çocuklarının hizmetlere erişememesi de öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.

Anadil ve demokratik katılım vurgusu

Sonuç bildirgesinde çocukların anadilinde kendini ifade etmesinin temel bir hak olduğu belirtilerek, eğitim sisteminin kültürel çoğulluğu esas alan bir yapıya dönüşmesi gerektiği ifade edildi.

Çocuk meclisleri ve katılım mekanizmalarının “vitrin” olmaması gerektiğine dikkat çekilen bildirgede, çocukların karar alma süreçlerinde doğrudan söz sahibi olduğu demokratik modellerin geliştirilmesi çağrısı yapıldı.

Yerel yönetimlere çağrı

Bildirgede yerel yönetimlerden çocuk hakları temelli strateji ve bütçe oluşturulması talep edildi. Mahalle ölçeğinde ücretsiz etüt merkezleri, güvenli oyun alanları, psikososyal destek birimleri ve erişilebilir kültür-sanat alanlarının yaygınlaştırılması gerektiği ifade edildi.

Merkezi kamu kurumlarına ise çocuk haklarını merkeze alan, koruyucu ve önleyici sosyal hizmet politikalarını güçlendiren bütüncül bir yaklaşım geliştirme çağrısı yapıldı.

Çalıştay bileşenleri ayrıca düzenli izleme toplantıları yapılması, tematik çalışma grupları kurulması ve çocukların doğrudan katıldığı yeni buluşmalar organize edilmesi konusunda ortak irade ortaya koydu.

Bildirge, şu sözlerle son buldu:

“Bu bildiri, bir noktanın değil, yeni bir paragrafın başlangıcıdır. Sözümüz, çocukların sözünün yanındadır.”