Mehmet Zeki Özer

DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Serhat Eren, yoksullukla mücadele ve sahipsiz hayvanların yaşam hakkına ilişkin iki ayrı konuyu Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıdı. Eren, Diyarbakır’daki yoksulluk, bölgesel gelir eşitsizlikleri ve sosyal yardımların yeterliliğine ilişkin yazılı soru ve Meclis araştırması önergelerinin yanı sıra, sahipsiz hayvanların toplanması ve bakımevlerindeki koşulların incelenmesi amacıyla da iki ayrı önerge sundu.

Diyarbakır ve Şanlıurfa’da yoksulluk oranı yüzde 53

Eren, Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfının (TEPAV) 17 Ekim 2026 tarihli araştırmasında yer alan verileri Meclis gündemine taşıdı. Araştırmaya göre, Diyarbakır ve Şanlıurfa’yı kapsayan TRC2 bölgesinde, bölgenin kendi medyan geliri esas alınarak hesaplanan göreli yoksulluk oranı yüzde 11,1 olarak ölçüldü. Ancak Türkiye genelinde ortak yoksulluk eşiği ve bölgesel fiyat farklılıkları dikkate alındığında bu oran yüzde 53’e yükseldi.

Araştırmada, bölgede yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında bulunan nüfusun oranının yüzde 66,3 olduğu belirtildi. Güneydoğu Anadolu Bölgesi genelinde ise yaklaşık 4,3 milyon kişinin ortak yoksulluk eşiğinin altında yaşadığı tahmin edildi.

Diyarbakır’ın Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının İl SEGE-2025 araştırmasında 81 il arasında 66’ncı sırada yer aldığını hatırlatan Eren, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının verilerine göre 2024 yılında kentte 196 bin 530 hanenin sosyal yardımlardan yararlandığını ve toplam 4,47 milyar TL sosyal yardım yapıldığını kaydetti.

Eren, sosyal yardımların hanelerin temel ihtiyaçlarını karşılama düzeyinin ve yoksulluğu azaltmadaki etkisinin araştırılmasını istedi.

Kamu yatırımları ve sosyal yardımlar Meclis gündeminde

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın yanıtlaması istemiyle sunulan yazılı soru önergesinde Eren, Diyarbakır’a 2020-2026 yılları arasında ayrılan kamu yatırım ödeneklerinin açıklanmasını talep etti. Bu yatırımların istihdam ve gelir düzeyine etkilerini soran Eren, kentte yoksullukla mücadeleye yönelik özel bir program bulunup bulunmadığının da yanıtlanmasını istedi.

Diyarbakır’ın merkez ve kırsal ilçeleri arasındaki ekonomik farklılıkların azaltılması için yürütülen çalışmaları gündeme getiren Eren, 2027 yılı bütçesinde bölgenin yoksulluk göstergelerinin dikkate alınıp alınmadığının açıklanmasını talep etti. Önergede ayrıca kira ve zorunlu konut giderlerinin hane gelirleri üzerindeki etkisinin ölçülmesi ve yoksulluk verilerinin il düzeyinde daha ayrıntılı yayımlanması istendi.

Meclis araştırması önergesinde ise yoksulluğun çocuklar, kadınlar, gençler, yaşlılar ve engelliler üzerindeki etkilerinin kapsamlı biçimde incelenmesi talep edildi. Barınma giderleri, güvencesiz istihdam, kadınların ücretsiz bakım emeği, kırsal yoksulluk, mevsimlik işçilik ve temel kamu hizmetlerine erişimdeki eşitsizlikler de araştırılması istenen başlıklar arasında yer aldı.

Sahipsiz hayvanlara yönelik uygulamalar da araştırılsın

Eren, sahipsiz hayvanların toplanması, hayvan bakımevlerindeki koşullar ve mevcut uygulamaların hayvanların yaşam hakkı üzerindeki etkilerine ilişkin de TBMM’ye yazılı soru ve Meclis araştırması önergeleri sundu.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle hazırlanan yazılı soru önergesinde, 7527 sayılı Kanun sonrasında sahipsiz hayvanlara yönelik yürütülen uygulamaların sonuçları gündeme getirildi. Eren, toplanan hayvanların sayısı, bakımevlerinin mevcut kapasitesi, bu merkezlerde yaşanan hayvan ölümleri ve denetim faaliyetlerine ilişkin verilerin açıklanmasını istedi.

Önergede ayrıca hayvanların bakım, tedavi, aşılama ve kısırlaştırma hizmetlerine ayrılan kamu kaynaklarının miktarı ile bu hizmetlerin ne ölçüde yerine getirildiğinin ortaya konulması talep edildi.

“Hayvanların yaşam hakkı esas alınmalı”

Meclis araştırması önergesinde, 7527 sayılı Kanun kapsamında yürütülen uygulamaların hayvanların yaşam hakkı üzerindeki etkilerinin incelenmesi istendi. Hayvanların toplanması ve bakımevlerinde tutulma süreçleri, bakım ve barınma koşulları, denetim mekanizmaları, yerel yönetimlerin karşılaştığı sorunlar ve hayvan hakları ihlalleri araştırılması talep edilen konular arasında sıralandı.

Eren, mevcut uygulamaların hayvanların yaşam hakkı, halk sağlığı ve yerel yönetimlerin sorumlulukları açısından bütünlüklü biçimde değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Önergelerde, kontrolsüz hayvan üretimi ve satışının önlenmesi, hayvanların terk edilmesine karşı etkili tedbirler alınması, kimliklendirme, kısırlaştırma, aşılama ve tedavi hizmetlerinin yaygınlaştırılması gerektiği vurgulandı.

Eren, sahipsiz hayvanların toplanarak bakımevlerine kapatılmasını esas alan uygulamalar yerine, düzenli bakım ve sağlık kontrollerinin sağlandığı, hayvanların kendi yaşam alanlarında insanlarla bir arada yaşayabildiği politikaların geliştirilmesini istedi.

Eren’in sunduğu önergelerle hem Diyarbakır’daki yoksulluğun yapısal nedenlerinin ve sosyal yardımların etkisinin hem de sahipsiz hayvanlara yönelik uygulamaların sonuçlarının Meclis tarafından araştırılması talep edildi.