Murat Çene
Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Kadın Politikaları Dairesi Başkanlığı ile Kırsal Hizmetler Dairesi Başkanlığının ortaklaşa yürüttüğü Kadın Komün Kent Bostanı’nda kışlık üretim dönemi başladı. Kayapınar ilçesinin Talaytepe Mahallesi’nde bulunan ve 18 dönümlük alana yayılan bostanda, kadınların talepleri doğrultusunda kışlık sebze fideleri toprakla buluşturuldu.

Yaz döneminde ekim, bakım ve hasat çalışmalarını birlikte yürüten 14 kadın, yeni üretim dönemi için yeniden bir araya geldi. Kırsal Hizmetler Dairesi Başkanlığınca yerel tohumların korunması ve desteklenmesi amacıyla yetiştirilen fidelerin dikimine, Kadın Politikaları Dairesi Başkanı Özden Gürbüz Sümer de katıldı.

Kışlık sebzeler toprakla buluştu
Bostanda beyaz lahana, marul, brokoli, karnabahar, pazı, turp, ıspanak, kırmızı pancar ve arpacık soğan ekimi yapıldı. Ürünlerin bakım ve hasat çalışmalarının kadınların ortak emeğiyle sürdürülmesi planlanıyor.

Üretim sürecinde ortak karar
Kadın Politikaları Dairesi Başkanı Özden Gürbüz Sümer, bostanda 14 kadının bir üretim grubu oluşturduğunu belirterek ekilecek ürünlerden alanın kullanımına kadar birçok konuda kararların kadınlar tarafından ortaklaşa alındığını ifade etti.

Bostanın kadınların bir araya gelerek oluşturduğu kolektif bir üretim alanı olduğunu kaydeden Sümer, belediyenin teknik destek, malzeme ve fide sağladığını belirtti. Üretimin her aşamasında kadınların emeğinin ve karar alma süreçlerine katılımının önemli olduğunu vurgulayan Sümer, kadınlara tohumların oluşturulması ve saklanması, toprak ve bitki bilgisi gibi konularda eğitimler verildiğini aktardı.

Çalışmaların yalnızca tarımsal üretimle sınırlı olmadığını belirten Sümer, toplumsal cinsiyet eşitliği, dayanışma ve şiddet konularında da farkındalık çalışmaları yürütüldüğünü söyledi.

Ürünler ev ekonomisine katkı sunuyor
Yaz döneminde bostanda yetiştirilen sebzelerin bir bölümü kadınların ev ihtiyaçları için kullanılırken, bir bölümü turşu ve kışlık hazırlıklarında değerlendirildi. Ürünlerin bir kısmı da kadınların yakın çevrelerinde satışa sunuldu.

Üretimin artırılmasıyla birlikte kalıcı pazar alanlarının oluşturulması hedefleniyor. Sümer, yakın zamanda açılması planlanan Hamravat Sosyal Tesisi’nde kadın üretim gruplarının ürünlerinin sergilenerek satışa sunulmasının planlandığını belirtti.

Tesiste bostanda yetiştirilen sebzelerin yanı sıra tıbbi ve aromatik bitkiler, kurutulmuş ürünler, turşular ve farklı kadın üretim gruplarının ürünlerinin de tüketiciyle buluşturulması amaçlanıyor.

Kadınlar için sosyal dayanışma alanı
Kadın Komün Kent Bostanı sorumlusu Gülistan Filiz, yaklaşık dört buçuk aydır kadınlarla birlikte üretim yaptıklarını belirterek bostanın sosyal ve psikolojik açıdan da önemli bir işlev üstlendiğini ifade etti.

Kışlık üretime kadınların talepleri doğrultusunda geçildiğini söyleyen Filiz, yeni dönemde şeker pancarı, turp, marul, karnabahar, brokoli, beyaz lahana, reyhan, sarımsak ve soğan gibi ürünlerin yetiştirilmesinin planlandığını kaydetti. Filiz, bostanın kadınların birlikte yaşamı ve dayanışmayı geliştirdiği komünal bir alan olduğunu dile getirdi.

“Kadınlara çok iyi geldi”
Üretici kadınlardan Melek Acemoğlu ise bostanda birlikte çalışarak dayanışma kurduklarını, deneyimlerini paylaştıklarını ve emeklerinin karşılığını almanın mutluluğunu yaşadıklarını söyledi.

Yetiştirdikleri sebzeleri hasat ederek evlerine götürdüklerini ve bir bölümünü kışlık hazırlıklarında kullandıklarını belirten Acemoğlu, üretimin hem maddi hem de manevi açıdan kendilerine katkı sağladığını ifade etti.

Acemoğlu, “Buraya gelip bakımını yaptığımızda biraz yoruluyorduk ama ürünleri eve götürüp soframıza koyduğumuzda buradaki yorgunluğumuzu unutuyoruz. Hem maddi hem manevi, biz kadınlara çok iyi geldi burası” dedi.