Diyarbakır’da 04 Aralık 2025 tarihinde toplanan Toplumsal Muhalefet Derneği ve Hareketi, özellikle Kürdi bölgelerde uygulanan eş başkanlık sisteminin kaldırılması çağrısında bulundu. Yönetim kurulu tarafından yayınlanan sert açıklamada, eş başkanlık modelinin “erkek egemenliğine karşı” gerekçesiyle savunulsa da, sahada ikili yapı, yetki çatışması, hizmetlerde aksaklık ve yurttaş mağduriyeti oluşturduğu vurgulandı.

Dernek açıklamasında, seçilmiş belediye başkanının yanına “konulmuş kişi” olarak tarif edilen eş başkanların, toplum içinde verilmesi mümkün olmayan sözler verdiği, seçilmiş başkanların ise yetkilerini paylaşmak zorunda bırakıldığı belirtildi. Bu durumun meclislerde gruplaşma yarattığı, her dönem farklı belediyelerde benzer sorunların yaşandığı ifade edildi.

Açıklamada şöyle denildi:

“Her halükârda doğru muhatap bulamayan yurttaş mağdur oluyor. Halkımızın gerçekliğine, yaşamın doğal akışına ve toplumsal birlikteliğe aykırı bu yapıda ısrar, yüz yıllık dayatmanın başka bir versiyonudur. Mücadele ederken mağdur olan halkın emeğini yok saymak, kendi tarihine ihanettir.”

Dernek, siyasete yönelik mesajında “inattan vazgeçilmesi, özüne dönüş hareketinin benimsenmesi” çağrısı yaptı ve bedel ödeyenlerin hangi nedenlerle bedel ödediğinin unutulmaması gerektiğini vurguladı.

“Özden Kopuşun Bedelini Halk Ödüyor”

Belediyelere yönelik dört kritik soru

Toplumsal Muhalefet Derneği, yerel yönetimlere yönelik performans ve yönetim eleştirilerini dört temel soru üzerinden kamuoyuna duyurdu:

1.“Belediyelerin gelirleri personel ve borç ödemelerinden kat kat fazlayken, iki yılı aşkın sürede neden ciddi hizmet üretilememiştir?”

2.“Büyükşehir ve ilçe belediye başkanlarının halkın yüzde 90’ı tarafından tanınmaması, çalışmalardaki yetersizliğin sonucu değil midir?”

3.“Seçimlerde verilen sözlerin yerine getirilmemesinin gerekçesi nedir?”

4.“Yurtsever olduğu bilinen birçok il ve ilçede AKP, MHP ve BBP’nin seçim kazanması ile hizmetlerdeki gerilemenin sürmesinin nedeni nedir?”

Dernek, tüm bu soruların ortak cevabının “özden kopuş” olduğunu vurguladı.

“Sıcak Savaş Sonrası Kendi İçimizde Parçalanmayalım”

Açıklamada, siyasi hareketlere şu net mesaj verildi:

“Öze dönecek misiniz, yoksa yüz yıldır bize dayatılan sistemi siz de kendi halkınıza dayatmaya devam mı edeceksiniz? Biz devrimci demokratlar ile faşist dayatmacılar olarak ikiye bölünmek istemiyoruz. Karar sizin: halka mı döneceksiniz, yoksa sosyalist–feminist–ateist çizgide mi yürüyeceksiniz?”

Son bölümde ise tercih yapılması gerektiği sert bir üslupla dile getirildi:

“Ya özgür aşkçılar ya özüne sahip çıkanlar kazanacak. Tercih sizin.”

Toplumsal Muhalefet Derneği ve Hareketi’nin açıklaması, bölgede eş başkanlık sistemi ve yerel yönetimler üzerine yürüyen tartışmaları yeniden alevlendirdi.